Nói tóm, trong thời bình, nghĩ là thời gian các cám dỗ của mối tội đầu ấy không dồn dập tấn công, con hãy lợi dụng để làm rất nhiều hành động nhân đức nghịch lại. Khi không có dịp làm, con hãy đi tìm mà làm. Nhờ thế, con tăng cường trái tim con trước cám dỗ sẽ đến.

Lo âu không là một cám dỗ, song là nơi bắt nguồn của nhiều cám dỗ, vậy tội sẽ nói đôi lời về điều này. Buồn rầu tức là đau đớn trong tâm trí về một sự dữ có trong ta mà trái ý ta : Có thể là một sự dữ bên ngoài như nghèo khó, bệnh hoạn, khinh chê... hoặc bên trong như ngu muội, khô khan, nhờm chán, cám dỗ...

Thánh Phaolô nói : “Buồn bã đúng lối Thiên Chúa sẽ tác tạo nên lòng thống hối cứu rỗi, còn buồn bã theo lối người phàm gây nên sự chết.” (2Cor 7, 10). Cho nên, buồn rầu có thể tốt hay xấu tùy theo những hậu quả phát sinh nơi ta. Phải nhận nó thường sinh nhiều hậu quả xấu hơn là tốt.

Thiên Chúa tiếp tục duy trì sự sinh tồn của vũ trụ theo một nhịp thăng trầm biến đổi, lúc ngày lúc đêm, xuân qua hạ, hạ sang thu, thu tới đông rồi đông trở về xuân. Ngày nay không giống ngày mai hay ngày nào khác.

Philôtê thân mến, con hãy cư xử như trên kia khi được yên ủi. Nhưng buổi đẹp trời thú vị ấy không kéo dài vô tận đâu, trái lại có lúc con bị mất tất cả tâm tình đạo đức đến nỗi con tưởng hồn con là một mảnh đất hoang vu, không sinh hoa quả, đã đâm cằn cỏi, không có đường đi lối lại để tìm Chúa, không lạch nước ơn sủng nào tưới gội cho tình yêu, vì khô khan hình như đã gây nên tình trạng hoang dại ấy rồi.

Những đấng thông thạo giải lý rằng : bản tính có lý trí của con người không thể sống mà không có một vui khoái nào hoặc cao thượng hay thấp hèn. Chỉ có tâm hồn đã vượt lên trên chính mình, vì đã được tiếp xúc với các khoái lạc cao siêu, mới từ bỏ dễ dàng các sự hữu hình thấp kém.

Điểm thứ nhất của các việc làm ấy là nhận định rõ ràng tầm quan trọng của chúng. Bản tính con người dễ sút giảm dần dần trong các tâm tình tốt, nguyên do là tại tính mỏng dòn và tại các khuynh hướng xấu của xác thịt ta làm nặng bước của hồn và kéo ghì hồn xuống, 

Điểm nhì của việc đạo đức này khá dài, nên lúc thực hành, con không cần làm một hơi cho hết, song chia làm nhiều chặng. Chặng nhất : bàn về cách con ăn ở đối với Chúa ; chặng hai : đối với chính mình ; chặng ba : đối với đồng loại ; chặng bốn : bàn về các tình dục. 

Tôi đã nói dài về các điểm này là cốt để nhờ đó ta xét mình mà biết ta đã tiến hay lùi. Con xét mình về các tội lỗi, đó chỉ là chuyện xưng tội mà những người không ham mộ sự tiến đức cũng vẫn làm.. 

Con hãy xem gương các Thánh : có gì mà các đấng ngần ngại không làm để yêu mến Thiên Chúa và nên thánh ? Kìa các đấng Tử Đạo kiên gan bền chí : Có hình khổ nào mà các đấng đã không phải chịu, mà sao vẫn giữ vững lòng trung ? Song nhất là những thanh nữ, phụ nữa tươi đẹp khả ái kia, trắng trong hơn huệ